Türkiye Cumhuriyeti, coğrafi konumu, ekonomik potansiyeli ve sosyal imkânları ile her yıl binlerce yabancının yerleşmek ve vatandaşlık almak istediği bir cazibe merkezidir. Yabancıların Türk vatandaşlığını kazanma yollarından en yaygın olanı, kanunda “Genel Yolla Vatandaşlığın Kazanılması” olarak adlandırılan ve ikamet süresine dayanan yöntemdir.
5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu’nun 11. maddesi uyarınca, genel yolla vatandaşlık kazanmak isteyen bir yabancının taşıması gereken yasal şartları sizler için derledik.
Genel Yolla Vatandaşlık Başvurusunun Yasal Şartları
Genel yolla Türk vatandaşlığına başvuracak bir yabancının aşağıdaki koşulların tamamını yerine getirmesi zorunludur:
- Kesintisiz 5 yıl ikamet etmek: Başvuru tarihinden geriye doğru, Türkiye’de yasal bir ikamet izniyle kesintisiz olarak en az 5 yıl ikamet etmiş olmak gerekir. Kanun, bu 5 yıllık süreçte toplamda 12 ayı geçmeyen yurt dışı çıkışlarını kesinti olarak kabul etmemektedir.
- Türkiye’de yerleşmeye karar verdiğini göstermek: Yabancının Türkiye’de gelecek kurma niyetini somut adımlarla kanıtlaması istenir. Türkiye’de taşınmaz mal edinmek, iş yeri açmak, yatırım yapmak, ticaret merkezini Türkiye’ye nakletmek veya çalışma izniyle çalışmak bu şartın en güçlü kanıtlarındandır.
- Yeterli derecede Türkçe konuşabilmek: Toplumsal hayata uyum sağlamanın bir gereği olarak, adayın günlük hayatını idame ettirebilecek düzeyde Türkçe bilmesi istenir.
- Gelir veya meslek sahibi olmak: Türkiye’de kendisinin ve bakmakla yükümlü olduğu kişilerin geçimini sağlayacak düzeyde düzenli bir gelire veya mesleğe sahip olmak şarttır.
- İyi ahlak sahibi olmak: Toplum içinde güven veren bir karaktere sahip olmak, kumar, uyuşturucu, kaçakçılık gibi suçlara karışmamış olmak ve genel ahlaka uygun yaşamak gerekir.
- Genel sağlık açısından tehlike arz etmemek: Toplum sağlığını tehlikeye düşürecek bulaşıcı ve kalıcı bir hastalığa sahip olunmadığı sağlık raporu ile belgelenmelidir.
- Millî güvenlik ve kamu düzenine engel olmamak: Devletin güvenliğini tehlikeye sokacak faaliyetlerde bulunmamış olmak aranır.
İdarenin Takdir Yetkisi
Unutulmamalıdır ki, yukarıda sayılan şartların tamamının yerine getirilmiş olması, yabancıya kesin olarak vatandaşlık verileceği anlamına gelmez. Türk vatandaşlığının kazanılmasında somut olayın özelliklerine göre ilgili bakanlığın ve idarenin geniş bir takdir yetkisi bulunmaktadır.
Başvuru dosyasının eksiksiz hazırlanması, ikamet sürelerinin doğru hesaplanması ve idari mülakata hazırlık süreçlerinde hukuki riskleri minimize etmek adına profesyonel hukuki danışmanlık alınması büyük önem taşımaktadır.